Trump drijft kiesregisters door immigratiedatabase: critici vrezen massale schrapping van kiezers voor midterms
De Amerikaanse regering heeft al meer dan 67 miljoen kiezersregistraties door een federale immigratiedatabase gehaald om de nationaliteit van kiezers te controleren. Critici waarschuwen dat foutgevoelige algoritmen rechtmatige kiezers van de lijsten kunnen schrappen vóór de Congresverkiezingen van november.
De Trump-regering gebruikt het immigratiesysteem SAVE (Systematic Alien Verification for Entitlements) op grote schaal om kiezersregistraties te doorlichten op niet-staatsburgers en overledenen. Minstens 25 staten, hoofdzakelijk onder Republikeins bestuur, hebben deelgenomen aan het programma, dat door het ministerie van Binnenlandse Veiligheid (DHS) wordt beheerd.
Van de circa 67 miljoen gecontroleerde registraties werden ruim 24.000 gemarkeerd als mogelijke niet-staatsburgers en ongeveer 350.000 als vermoedelijk overledenen. In absolute aantallen gaat het om een fractie van het totaal, maar kiesrechtenadvocaten wijzen erop dat fouten verstrekkende gevolgen kunnen hebben: wie ten onrechte wordt geschrapt en dat niet op tijd aanvecht, kan zijn stemrecht verliezen voor de midterm-verkiezingen van november 2026.
Foutgevoelig systeem
Dat het systeem niet onfeilbaar is, blijkt uit concrete gevallen. Anthony Nel (29), een Texaan die op zijn achtste vanuit Zuid-Afrika naar de VS emigreerde en via zijn ouders op zestiende het staatsburgerschap verwierf, werd als mogelijke niet-staatsburger gemarkeerd. Zijn registratie werd tijdelijk opgeschort omdat hij geen geldig paspoort kon overleggen binnen de gestelde termijn van 30 dagen. Nel is inmiddels mede-eiser in een federale rechtszaak tegen het ministerie van Justitie.
In Dallas verloor Domingo Garcia (68), een kiesrechtenadvocaat die al vijftig jaar ononderbroken stemt, zonder toelichting zijn registratie. Hij vermoedt dat hij abusievelijk als overleden te boek werd gesteld.
Federalisering van verkiezingen
Het gebruik van SAVE voor kiezerscontrole maakt deel uit van Trumps bredere streven om federale grip op verkiezingsprocessen te vergroten, inclusief plannen voor een nationale kiezerslijst. Het ministerie van Justitie daagt staten voor de rechter die weigeren ongecensureerde kiezersdata te verstrekken.
Democratische bestuurders en burgerrechtenorganisaties, waaronder de ACLU, hebben minstens zes federale rechtszaken aangespannen. Zij stellen dat het programma berust op verouderde en incomplete data en in strijd is met federale kieswetgeving. De ACLU omschrijft de werkwijze als "eerst schieten, dan vragen stellen".
Republikeinse voorstanders erkennen dat het systeem niet onfeilbaar is, maar omschrijven het als een startpunt voor nader onderzoek, niet als definitief bewijs van onbevoegdheid. In Kansas loopt het onderzoek naar gemarkeerde registraties nog; flagged kiezers mogen er vooralsnog stemmen, maar hun stem wordt apart gehouden en telt mogelijk niet mee.
