Waarom de EU-diplomaten-dienst EEAS vecht voor zijn voortbestaan
De Europese Dienst voor extern optreden (EEAS) kampt met begrotingskosten, talentenvluchting en een gebrek aan beleidsinstrumenten, terwijl de Europese Commissie onder Ursula von der Leyen steeds meer bevoegdheden naar zich toe trekt.
Toen EU-leiders de diplomatieke dienst van het blok in 2011 lanceerden, was het idee om Europa een veel machtiger en eensgezinder stem op het wereldtoneel te geven.
Maar in typisch EU-stijl wilden de leiders die stem niet te sterk maken. Ze gaven hun nieuwe topdiplomat, de 'hoge vertegenwoordiger', daarom twee bazen: zichzelf en de Europese Commissie.
'Dit werd uitgewerkt in een rommelig compromis om drie uur 's nachts,' herinnert Pierre Sellal zich, tien jaar lang de machtige Franse ambassadeur bij de EU, die diep betrokken was bij onderhandelingen over het ontwerp van de EEAS.
Anderhalf decennium later valt dat rommelige EU-compromis uit elkaar.
De EEAS, nu onder leiding van de voormalige Estische premier Kaja Kallas, verliest terrein in een langdurige turf war met de Commissie onder Von der Leyen. Het agentschap kampt met begrotingssnijdingen, een strijd om talent en een gebrek aan beleidsinstrumenten om zijn diplomatieke rol te ondersteunen. Nationale regeringen, die grotendeels hun buitenlandse-politieke onafhankelijkheid hebben behouden, overwegen ook hervormingen.
In meer dan tien gesprekken met POLITICO in de afgelopen drie maanden beschreven tien huidige en voormalige EU-ambtenaren en diplomaten een EEAS in crisis, zonder duidelijke missie en grotendeels niet in staat om te concurreren met de veel grotere financiële middelen en beleidssterkte van de Commissie.
