Steun voor de terugkeer van de dictatuur in Iran: een vergissing of beschamend?
Een Nederlands-Iraanse activist critiseert de uitnodiging van VVD-Kamerleden aan Reza Pahlavi voor een bezoek aan het parlement, stellende dat dit politieke legitimiteit verleent aan iemand met banden tot het repressieve SAVAK-regime.
Zoals bekend hebben twee VVD-Kamerleden Reza Pahlavi uitgenodigd voor een bezoek aan het parlement. Dat heeft bij veel Iraniërs verbazing gewekt. Voor mij persoonlijk, als iemand die tijdens zijn studententijd door de geheime politie van de sjah (SAVAK) werd gearresteerd en gemarteld, gaat dit echter verder dan verbazing: het is schokkend en naar mijn mening een politieke misrekening.
De parlementsleden die de uitnodiging hebben verstuurd, weten dat de Sjah een despotisch heerser was en dat de SAVAK berucht was als een gevreesde veiligheidsdienst die politieke tegenstanders lastigviel en martelde met onmenselijke methoden – en hen in sommige gevallen deed verdwijnen of liet executeren. Ik heb deze methoden aan den lijve ondervonden op het kantoor van de SAVAK in de stad Mashhad. Ik ben bereid dit persoonlijk toe te lichten aan de parlementsleden die de zoon van de Sjah hebben uitgenodigd.
Ik dring er bij de initiatiefnemers van deze petitie op aan om eerst grondig onderzoek te doen naar de achtergrond, opleiding en politieke ervaring van Reza Pahlavi, evenals naar de rol die hij en sommige van zijn aanhangers – zowel binnen als buiten Iran – hebben gespeeld bij de bloedige onderdrukking van volksprotesten door het regime en bij de behandeling van tegenstanders en voorvechters van vrijheid. Berichten in buitenlandse media – waaronder de reportage van Nieuwsuur – bieden eveneens voldoende aanleiding voor een kritische beschouwing van zijn politieke opvattingen en gedrag. In een reportage van het analyseprogramma Contrast op de Duitse zender ARD (Das Erste) werd gewezen op de gevaren die uitgaan van de Pahlavi-cultus en de bijbehorende acties.
Ter informatie van de Kamerleden, die mogelijk door een gebrek aan kennis van de politieke realiteit in Iran of onder invloed van lobby's en propaganda tot deze uitnodiging zijn gekomen, wil ik benadrukken dat de meerderheid van de Iraniërs na de pijnlijke ervaringen met zowel de dictatuur van de sjah als die van de huidige geestelijke machthebbers verlangt naar vrijheid, democratie en mensenrechten — niet naar een terugkeer van een monarchale dictatuur.
Een uitnodiging aan Reza Pahlavi verleent politieke legitimiteit aan een figuur die geen breuk heeft gemaakt met de erfenis van SAVAK en in wiens omgeving herwaardering van dit repressieve apparaat zichtbaar blijft. Dat staat haaks op de kernprincipes van de democratische rechtsstaat en mensenrechten. De uitnodiging aan Pahlavi dient daarom te worden ingetrokken.
